• BIST 90.383
  • Altın 144,263
  • Dolar 3,6117
  • Euro 3,9021
  • İstanbul 8 °C
  • Ankara 6 °C

Çocuklarda Çalma Davranışının Nedenleri ve Çözüm Yolları

Psikolog Murat Hasanoğlu

Çocuğunuz 5-6 yaşından küçükse, göstermiş olduğu bu davranış bozukluğunu hırsızlık olarak değerlendirmemek gerekir. 2 yaşındaki bir çocukta senin benim ya da onun eşyası gibi sahip olma duygusu gelişmemiştir. 3-4 yaşlarındaki çocuk izinsiz olarak bir şeyin alınmayacağının şuurundadır. Fakat kendini bu davranışı yapmaktan alıkoyamaz.

Okula yeni başlayan öğrencilerde de bu davranışın görülme sıklığı fazladır. Arkadaşlarında gördüğü eşyalar onu cezbeder ve onu almaktan kendini alıkoyamaz. İlk zamanlarda görülen bu davranışa çalma diyemeyiz yada bu işi yapan çocuğu hırsızlıkla itham edemeyiz. 

Çocuklarda Çalma Davranışının Sebepleri Nelerdir?

1. Değersizlik Duygusu: Kendini değersiz hisseden bir çocuk, ilgi çekmek için çevresindeki değerli eşyaları çalar.

2. Kıskançlık : Anne-babaların çocuklarını, kardeşleri ile yada başka çocuklarla kıyaslaması çocukta diğer insanlara karşı kıskançlık duygusu ile birlikte kıyaslandığı duygusunu geliştirir. Çocukta gelişen bu kıskançlık duygusu ile birlikte çocuk kıyaslandığı kişilere zarar vermek için onların değerli eşyalarını çalacaktır.

3. Sevgi ve İlgi Yetersizliği: Yeterince sevilmeyen, duygusal anlamda yeterince ilgi gösterilmeyen çocuklar da başkalarına ait eşyaları çalarak kendisinde var olan sevgi açlığını gidermeye çalışır. Bu sebepledir ki, anne baba tarafından dışlanan sokak çocuklarında ve kimsesiz çocuklarda bu davranışların görülme oranı fazladır.

4. Hatalı anne- baba tutumları: Anne babaların çocuklarına karşı göstermiş olduğu aşırı disiplin, çocukta çalma davranışını geliştirebilir. Çocuğun maddi ihtiyaçlarının karşılanmaması ve çocuğa harçlık verilmemesi de bu davranışın görülmesine sebep olmaktadır.

5. Ait olma: Çocuk bir grubun içindeyse onun üyesidir ve o gruba kendini kabul ettirmek için çalma davranışı gösterebilir. Burada asıl amaç çalmak değil, o gruba yaranmaktır.

Anne Babalar Ne Yapmalı?

Yukarıda da belirttiğim gibi eğer bu davranış 5-6 yaş dönemi öncesinde görülüyorsa, paniğe kapılmamalıyız. Ve soğukkanlı davranmalıyız. Ayrıca bizim ailelerde bir sorun ile karşılaşınca sorunun dışarıdan kaynaklandığını ve çözümünde dışarıdan olacağına inanmaktalar. Oysaki çocuklarımızla ilgili bir sorun olduğunda sorunun büyük bir bölümünün aile içinden kaynaklandığını ve çözümünde kendilerinde olduğunu bilmeliler. Peki böyle bir durumda ne yapmalıyız?

. İlk yapılacak şey eğer evde çocuk yakın ilişkiden yoksunsa, yeterli zaman ayrılmıyorsa, aile bireyleri arasındaki ilişki güçlendirilmelidir. Yani çocuklarımızla yeterli ilişki içinde olmalıyız.

Çocuğa doğru model olmalıyız: Başkalarına ait mülkiyete saygı duyarak çocuğumuza doğru örnek olmalıyız. Kimi anne babalar sohbet ederken insanlarda dürüstlük kalmadığını, çalmadan, hile yapmadan ve yalan söylemeden zengin olunamayacağını söyler bu konuda örnekler verirler. Çocuklar da bu sözlere kulak misafiri olur, zenginlere kızar, mülkiyete saygı duymazlar. Çalma davranışına ait örnekler verirken, övücü ve hak verici sözler kullanmaktan sakınmalıyız.

.Çocuklarımıza değerleri öğretmeliyiz. Çocuğa dürüstlük, doğruluk, adalet ve başkalarının mülküne önem verme öğretilmelidir. Bu davranış kalıplarını ilk önce anne baba olarak bizden görmeliler, onlara örnek olmalıyız.

. Anne baba böyle bir davranışla karşılaştığı zaman dövme, polisle korkutma, arkadaşlar arasında rezil etme ve ayıplama gibi yöntemlerden kesinlikle uzak durmalıdır. Öncelikle bu davranışın sebebi araştırılmalı ve ona göre tedbirler alınmalıdır.

. Her çocuk nesnelere sahip olmanın anlamını ve başkalarına ait olan şeyleri alamayacağını öğrenmelidir. Çocuğunuzdaki mülkiyet kavramının gelişmesine yardımcı olmalısınız. Çocuklarınızın kendilerine ait eşyalarını onun odasına koyarak sahiplenmesini sağlamak, onlarda mülkiyet kavramının gelişmesine yardımcı olacaktır.

. Çocuğa yaşına göre yeterli harçlık vermelisiniz. Çünkü çocuklarınızın maddi sıkıntılarını gidermemeniz onları çalma davranışına yöneltecektir.

Çalma; kendisine ait olmayan bir şeyin izinsiz olarak alınması şeklinde tanımlanır. Aileler çocuklarının bir şeyler çaldığını görünce hemen kaygıya ve paniğe kapılırlar. Çocuklarınıza yeterli ve gerekli olan sevgiyi vermelisiniz. Aksi taktirde onlar başka yöntemler kullanarak ona ulaşmaya ve sahip olmaya çalışacaklardır.

. Anne baba olarak çocuklarınıza örnek olduğunuzun şuuruna vararak, onlarla iletişim ve etkileşim halindeyken davranışlarınıza dikkat etmelisiniz.

Şüphelenilen durumlarda çocukla konuşmak gerekir: ‘’benim cüzdanımdan para alıp almadığından emin değilim. Fakat sana çok gerektiği için aldıysan ve eğer geri verirsen seninle gurur duyacağım. Benim seninle gurur duymamdan daha önemlisi senin kendinle gurur duyman.’’ Şeklinde bir konuşma, aldığı eşyayı geri vermesini sağlayabilir.

Bu yazı toplam 2473 defa okunmuştur.
  • Yorumlar 5
  • Facebook Yorumları 0
    YASAL UYARI: Yazılan yorumlar hiçbir şekilde Hakkarihabertv.com’un görüş ve düşüncelerini yansıtmamaktadır. Yorumlar, yazan kişiyi bağlayıcı niteliktedir.
    Yazarın Diğer Yazıları
    Tüm Hakları Saklıdır © 2012 Hakkari Haber TV | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
    Tel :
    Savaş TAŞ - 0.(546) 273 25 56
    Yusuf TAŞ- 0.(545) 266 87 94 | Haber Scripti: CM Bilişim