Baharın gelişiyle birlikte dağlar yeniden hayat buluyor. Kışın beyaz örtüsünün altından yükselen rengârenk bitkiler, vadileri ve yaylaları eşsiz bir güzelliğe bürüyor. Her biri bulunduğu coğrafyanın ruhunu taşıyan bu canlılar, toprağın bereketini, dağların zenginliğini ve doğanın cömertliğini yansıtan kıymetli bir miras niteliği taşıyor. Mende, Kayê, Siyabo, Catê, Kereng, Ters Lale ve daha sayısız bitki türü, bu coğrafyanın doğal zenginliğini oluşturan en değerli hazineler arasında yer alıyor.
Son yıllarda bu eşsiz zenginlik giderek artan bir baskıyla karşı karşıya kalıyor. Dağlardan, yaylalardan ve kırsal alanlardan yoğun biçimde toplanan birçok bitki türü şehir merkezlerinde ticari amaçlarla satışa sunuluyor. Oysa doğanın yıllar boyunca büyüttüğü ve koruduğu bu değerler, kısa süreli kazançların çok ötesinde bir anlam taşıyor.
Bir yamaçta yıllarca yaşamını sürdüren bir bitkinin kökünden sökülmesi, ekosistemin dengesini zedeliyor, doğal döngüyü yıpratıyor ve gelecek nesillerin ortak mirasını eksiltiyor. Bugün göz ardı edilen her tahribat, yarının daha yoksul dağlarına, daha sessiz vadilerine ve daha fakir bir doğal yaşama dönüşüyor. Özellikle Mende, Kayê, Siyabo, Catê, Kereng ve Ters Lale gibi yöre halkının yakından tanıdığı bitkilerin bilinçsizce sökülmesi, doğanın kendini yenileme gücünü de zayıflatıyor.
Özellikle bahar aylarında çarşı ve pazar alanlarında büyük miktarlarda satışa sunulan bitkiler konusunda daha güçlü bir toplumsal hassasiyete ihtiyaç vardır. Doğanın sunduğu nimetler sonsuz bir kaynak olarak görülmemeli, aksine büyük bir sorumluluk ve koruma bilinciyle ele alınmalıdır. Çünkü toprağın bereketi, dağların ihtişamı ve kırların zenginliği yalnızca bugünün insanlarına ait değildir; gelecek kuşakların da hakkıdır.
Elbette bölgemizde yıllardır bilinen uçkun ve mantar gibi ürünlerin belirli ölçülerde toplanması doğal yaşamın bir parçası olarak değerlendirilebilir. Ancak asıl hassasiyet gösterilmesi gereken nokta, diğer endemik ve hassas bitki türlerinin korunmasıdır.
Dağlardan tonlarca bitkinin sökülerek araçlarla kent merkezlerine taşınması ve çarşılarda ticari amaçlarla satışa sunulması, doğa üzerinde ciddi bir baskı oluşturmaktadır. Bazı vatandaşların ekonomik zorluklar yaşadığı bir gerçektir. Buna rağmen birkaç haftalık bitki satışıyla kalıcı bir geçim düzeni kurulabileceğini düşünmek gerçekçi görünmemektedir. Bir ay süren kazancın ardından yılın geri kalan bölümünde aynı ekonomik ihtiyacın devam edeceği açıktır. Bu nedenle doğanın eşsiz mirasının kısa vadeli kazançlara kurban edilmemesi büyük önem taşımaktadır.
Köylüler, doğaseverler, yayla sakinleri ve çevre duyarlılığı taşıyan birçok vatandaş, endemik bitkilerin çarşı merkezlerinde satışa sunulmasına tepki göstermekte ve yetkililerden çözüm beklemektedir. Özellikle hassas türlerin ticari amaçla satışının yasaklanması yönündeki talepler her geçen gün daha güçlü şekilde dile getirilmektedir. Çünkü korunan her bitki geleceğe bırakılan bir miras, kaybedilen her tür ise geri dönüşü olmayan bir eksiliştir.
İlgili kurumların daha etkin tedbirler alması, denetimleri artırması ve doğal yaşamı koruyacak düzenlemeleri hayata geçirmesi büyük önem taşımaktadır. Dağlar taş ve topraktan oluşan sıradan alanlar değildir; her çiçeği, her otu ve her filiziyle yaşayan bir bütündür. Baharın renklerini geleceğe taşımanın yolu bu eşsiz mirası korumaktan geçiyor.
Bugün ortaya konulacak bilinç ve duyarlılık, yarın çocuklarımızın da aynı güzelliklerle buluşmasının en güçlü güvencesi olacaktır. Doğa bizlere miras kalmış bir zenginlikten çok, gelecek nesillere emanet edeceğimiz bir değerdir. Bu emaneti korumak hepimizin ortak sorumluluğudur.
